Prawo pracy i sprawy z ZUS

Dwadzieścia jeden dni — termin, który przesądza wszystko

Na odwołanie do sądu pracy od wypowiedzenia umowy, od rozwiązania umowy bez wypowiedzenia oraz od odmowy przyjęcia do pracy jest dwadzieścia jeden dni od doręczenia pisma. Termin jest jednolity i krótki, a jego przekroczenie zamyka sprawę niezależnie od tego, jak wadliwe było zwolnienie. Przywrócenie terminu jest możliwe, ale wyjątkowe.

Dlatego jeżeli dostali Państwo wypowiedzenie i mają wątpliwości, proszę nie czekać do końca okresu wypowiedzenia. Ocena zajmuje jedno spotkanie.

Sprawy pracownicze, które prowadzę

• Odwołania od wypowiedzenia i od zwolnienia dyscyplinarnego — z żądaniem przywrócenia do pracy albo odszkodowania
• Zaległe wynagrodzenie, nadgodziny, ekwiwalent za urlop, odprawy
• Mobbing i dyskryminacja — zadośćuczynienie oraz odszkodowanie
• Sprostowanie świadectwa pracy
• Wypadki przy pracy — jednorazowe odszkodowanie z ZUS i roszczenia uzupełniające wobec pracodawcy
• Umowy cywilnoprawne zamiast etatu — ustalenie istnienia stosunku pracy
• Zakaz konkurencji i odpowiedzialność materialna pracownika

Reprezentuję też pracodawców — przy zwolnieniach grupowych, regulaminach i sporach z byłymi pracownikami.

Ile kosztuje pracownika proces

Znacznie mniej, niż większość osób zakłada. Pracownik jest zwolniony od opłat sądowych, gdy wartość przedmiotu sporu nie przekracza pięćdziesięciu tysięcy złotych. Powyżej tej kwoty opłata wynosi 5 procent. Sprawy pracownicze rozpoznaje sąd rejonowy — wydział pracy, właściwy według siedziby pracodawcy albo miejsca wykonywania pracy.

Roszczenia ze stosunku pracy przedawniają się po trzech latach, ale to nie zmienia dwudziestojednodniowego terminu na odwołanie od samego zwolnienia — to dwie różne rzeczy i bywają mylone.

Odwołania od decyzji ZUS

Odwołanie od decyzji ZUS składa się w terminie miesiąca od jej doręczenia, za pośrednictwem ZUS, a sprawę rozpoznaje sąd — dla rent i emerytur sąd okręgowy w wydziale pracy i ubezpieczeń społecznych, dla zasiłków sąd rejonowy. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.

Najczęściej prowadzę sprawy o rentę z tytułu niezdolności do pracy, o emeryturę pomostową i świadczenie przedemerytalne, o uznanie zdarzenia za wypadek przy pracy, o zasiłek chorobowy i macierzyński, a także spory o podstawę wymiaru składek i o odpowiedzialność za zaległości składkowe.

Warto wiedzieć, że w sprawach rentowych rozstrzyga zwykle opinia biegłego sądowego, a nie sama decyzja ZUS. To znaczy, że odwołanie ma realny sens nawet wtedy, gdy komisja lekarska ZUS orzekła niekorzystnie — bo sąd i tak powoła własnego biegłego.

Co przygotować

• Umowę o pracę wraz z aneksami
• Wypowiedzenie lub inne pismo rozwiązujące umowę, z datą doręczenia
• Świadectwo pracy, jeżeli zostało wydane
• Dokumenty o wynagrodzeniu z ostatnich miesięcy
• Korespondencję z pracodawcą, także mailową
• W sprawach ZUS: zaskarżoną decyzję i pełną dokumentację medyczną

Jeżeli sprawa dotyczy wypadku przy pracy, proszę zajrzeć również do opisu spraw o odszkodowania, bo poza świadczeniem z ZUS przysługują zwykle roszczenia uzupełniające wobec pracodawcy.

Najczęstsze pytania o prawo pracy i ZUS

Ile mam czasu na odwołanie od wypowiedzenia?

Dwadzieścia jeden dni od doręczenia pisma. Ten sam termin dotyczy zwolnienia dyscyplinarnego i odmowy przyjęcia do pracy.

Czy pracownik płaci za proces z pracodawcą?

Przy wartości przedmiotu sporu do 50 000 zł pracownik jest zwolniony od opłat sądowych. Powyżej tej kwoty opłata wynosi 5%.

Czego mogę żądać po niezgodnym z prawem zwolnieniu?

Przywrócenia do pracy albo odszkodowania. Wybór roszczenia ma znaczenie taktyczne i warto go przemyśleć przed złożeniem pozwu.

Ile mam czasu na odwołanie od decyzji ZUS?

Miesiąc od doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem ZUS, a postępowanie sądowe jest wolne od opłat.

Czy warto odwoływać się od odmowy renty?

Zwykle tak. W sprawach rentowych rozstrzyga opinia biegłego sądowego, którego powołuje sąd, a nie orzeczenie komisji lekarskiej ZUS.

Po jakim czasie przedawniają się roszczenia ze stosunku pracy?

Po trzech latach. Nie zmienia to jednak dwudziestojednodniowego terminu na odwołanie od samego zwolnienia.