Czym jest nakaz zapłaty
To orzeczenie wydane przez sąd bez rozprawy, wyłącznie na podstawie dokumentów przedstawionych przez wierzyciela. Sąd nie bada wtedy Państwa argumentów, bo ich jeszcze nie zna. Nakaz nakazuje zapłacić należność wraz z odsetkami i kosztami w terminie dwóch tygodni albo wnieść w tym samym terminie sprzeciw lub zarzuty.
Spotykane są trzy rodzaje: nakaz w postępowaniu upominawczym (najczęstszy, środkiem obrony jest sprzeciw), nakaz w postępowaniu nakazowym (zarzuty) oraz nakaz z elektronicznego postępowania upominawczego z Sądu Rejonowego Lublin-Zachód — tak zwanego e-Sądu, z którego korzystają firmy windykacyjne przy masowych sprawach.
Termin: 14 dni od doręczenia
To najważniejsze zdanie w całym artykule. Termin biegnie od dnia doręczenia, nie od daty na piśmie. Jeśli przesyłka była awizowana, doręczenie uznaje się za skuteczne po upływie terminu na odbiór — dlatego nieodebranie listu nie chroni, tylko szkodzi.
Po upływie 14 dni nakaz staje się prawomocny i ma moc wyroku. Sąd nada mu klauzulę wykonalności, a wierzyciel skieruje sprawę do komornika. Wtedy nie ma już znaczenia, że dług był przedawniony, spłacony albo nigdy nie istniał — obrona na tym etapie jest znacznie trudniejsza i droższa.
Sprzeciw nie musi być rozbudowanym pismem procesowym. Wystarczy, że wniosą go Państwo w terminie — nakaz traci wtedy moc w całości, a sprawa trafia na normalną rozprawę, gdzie to wierzyciel musi udowodnić swoje roszczenie. Argumenty można rozwinąć później.
Najczęstsze podstawy obrony
Przedawnienie. Roszczenia z działalności gospodarczej przedawniają się po 3 latach, pozostałe zasadniczo po 6 latach. Od 2018 r. termin przedawnienia liczony w latach kończy się z ostatnim dniem roku kalendarzowego. Co ważne: sąd uwzględnia przedawnienie z urzędu na korzyść konsumenta, ale jeśli nakaz się uprawomocni, ta ochrona przestaje działać. Wiele spraw firm windykacyjnych dotyczy właśnie długów sprzed kilkunastu lat, kupionych hurtowo za ułamek wartości.
Brak dowodu, że dług istnieje. Firma windykacyjna często dysponuje wyłącznie umową cesji i wyciągiem z własnych ksiąg — bez oryginalnej umowy pożyczki, bez potwierdzenia wypłaty środków. Po sprzeciwie to ona musi te dokumenty przedstawić. Bywa, że nie potrafi.
Dług już spłacony albo spłacony częściowo, a pozew obejmuje całość.
Zawyżone odsetki i opłaty. Prowizje, ubezpieczenia i opłaty administracyjne w umowach pożyczkowych bywają klauzulami niedozwolonymi. Sąd bada je z urzędu w sprawach konsumenckich — ale znowu: tylko dopóki sprawa się toczy.
Zły adres. Jeśli nakaz doręczono na adres, pod którym Państwo nie mieszkają, można wnosić o przywrócenie terminu — trzeba jednak wykazać, że niedoręczenie nastąpiło bez Państwa winy.
Który sąd i ile to kosztuje
Sprawę rozpoznaje sąd, który wydał nakaz — dla mieszkańców Bytomia zwykle Sąd Rejonowy w Bytomiu, dla Zabrza Sąd Rejonowy w Zabrzu, a przy e-Sądzie sprawa po sprzeciwie zostaje przekazana do sądu właściwego według miejsca zamieszkania pozwanego. Sprzeciw od nakazu w postępowaniu upominawczym jest wolny od opłaty. Zarzuty od nakazu w postępowaniu nakazowym podlegają opłacie.
Co, jeśli już był komornik
Nie wszystko stracone, ale droga jest trudniejsza. Możliwe kierunki: wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu wraz ze sprzeciwem, zażalenie na postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności, powództwo przeciwegzekucyjne. Każda z tych dróg ma własne terminy i wymogi — im szybciej trafi do mnie komplet dokumentów, tym większa szansa.
Co przynieść na spotkanie
- Nakaz zapłaty wraz z kopertą — koperta jest dowodem daty doręczenia
- Pozew i załączniki, jeśli je doręczono
- Wszystko, co dotyczy pierwotnego zobowiązania: umowa, potwierdzenia wpłat, korespondencja
- Pisma od firmy windykacyjnej, jeśli były wcześniej
Jeśli terminu zostało kilka dni, proszę zadzwonić od razu — sprzeciw w terminie można przygotować w jeden dzień, a każdy dzień zwłoki ogranicza możliwości działania.
